DORADZTWO ZAWODOWE
RYNEK PRACY - JAK WYKORZYSTAĆ INFORMACJE W ROZMOWIE Z DZIECKIEM?
Wybór szkoły ponadpodstawowej warto poprzedzić rozmową o zainteresowaniach, mocnych stronach, potrzebach i możliwościach dziecka. Informacje o rynku pracy uzupełniają tę rozmowę: pomagają poznawać zapotrzebowanie na pracowników, wymagania związane z wykonywaniem zawodów oraz możliwe kierunki dalszego kształcenia.
Co warto sprawdzić wspólnie z dzieckiem?
Poznając interesujący dziecko zawód, warto poszukać odpowiedzi na pytania:
-
Na czym polega codzienna praca i w jakich warunkach jest wykonywana?
-
Jakie umiejętności i kwalifikacje są potrzebne?
-
Jaka ścieżka edukacyjna prowadzi do jego wykonywania?
-
Jak wygląda zapotrzebowanie na pracowników w Warszawie, województwie mazowieckim i innych regionach?
-
Jakie są możliwości dalszego uczenia się i rozwijania umiejętności?
Takie porównanie pozwala spojrzeć na zawód szerzej niż przez jego nazwę, popularność czy przewidywane zarobki.
Jak rozumieć prognozy rynku pracy?
Prognozy pokazują przewidywane zapotrzebowanie na pracowników w określonym czasie i regionie. Nie stanowią gwarancji zatrudnienia po ukończeniu szkoły. Dzisiejszy ósmoklasista wejdzie na rynek pracy za kilka lat, dlatego informacje te warto traktować jako wskazówkę i śledzić ich kolejne aktualizacje.
Określenie zawodu jako deficytowego oznacza, że na danym obszarze przewiduje się niedobór kandydatów do pracy. Nie przesądza jednak o wysokości wynagrodzenia, warunkach zatrudnienia ani o tym, czy zawód będzie odpowiedni dla konkretnego dziecka. Podobnie prognozowana nadwyżka kandydatów nie powinna sama w sobie przekreślać jego zainteresowań — jest powodem do dokładniejszego poznania możliwości i wymagań.
Jak prowadzić rozmowę?
Pomocne są pytania, które zachęcają dziecko do samodzielnego zastanowienia się:
-
„Co najbardziej interesuje Cię w tej pracy?”
-
„Które zadania chciałabyś lub chciałbyś wykonywać?”
-
„Co mogłoby być dla Ciebie trudne?”
-
„Jakich umiejętności chcesz się jeszcze nauczyć?”
-
„Jakie inne zawody pozwalają wykorzystać podobne zainteresowania?”
Warto porównać dwa lub trzy zawody oraz prowadzące do nich drogi kształcenia. Pozwala to dostrzec, że podobne zainteresowania można rozwijać w różnych szkołach i wykorzystywać w wielu rodzajach pracy.
Co dziecko może zrobić już teraz?
Poznawanie rynku pracy można połączyć z rozwijaniem umiejętności poprzez projekty szkolne, koła zainteresowań, wolontariat i rozmowy z osobami wykonującymi różne zawody. Takie doświadczenia pomagają sprawdzać własne zainteresowania, poznawać sposób pracy i zauważać swoje mocne strony.
Rolą rodzica jest towarzyszenie dziecku w poszukiwaniu informacji, słuchanie jego pomysłów oraz wspieranie w porównywaniu możliwości.
Gdzie szukać informacji?
Barometr Zawodów pozwala sprawdzić prognozowane zapotrzebowanie na pracowników. Należy wybrać rok prognozy oraz interesujący region, np. Warszawę lub województwo mazowieckie.
Szerszy zestaw źródeł, obejmujący prognozę MEN i informacje o dalszych losach absolwentów, znajduje się w szkolnej podstronie „Prognozy rynku pracy i losy absolwentów”.
-